TUR-P Ameliyatı - Prostatın Transüretral Rezeksiyonu

Özetle
- TUR-P, prostatın idrar yolunu daraltan büyümüş kısmının idrar kanalından girilerek kesilip çıkarıldığı kapalı bir ameliyattır.
- İlaçlarla düzelmeyen prostat büyümesinde, idrar tutulmasında ve prostata bağlı tekrarlayan enfeksiyon, kanama ya da mesane taşında uygulanır.
- Spinal ya da genel anestezi ile yapılır; hasta genellikle 1 ile 2 gün hastanede kalır ve sonda birkaç gün içinde çıkarılır.
- En sık görülen kalıcı etki, boşalma sırasında meninin mesaneye geri kaçmasıdır (retrograd ejakülasyon). Sertleşme genellikle etkilenmez.
TUR-P (Transüretral Prostat Rezeksiyonu)
Prostatın transüretral rezeksiyonu (TUR-P), prostat büyümesinin (BPH) neden olduğu idrar problemlerini tedavi etmek için yaygın olarak başvurulan bir cerrahi prosedürdür. Bu işlem, prostatın büyüyen kısmını çıkarmak için üretra yoluyla yapılır ve genellikle idrar yolunda ciddi sıkıntı yaşayan erkekler için önerilir. Ancak, her cerrahi müdahale gibi, TUR-P’nin de bazı riskleri ve iyileşme süreçleri vardır. Bu yazıda, TUR-P prosedürünü, nedenlerini, risklerini, iyileşme sürecini ve bu süreçte dikkat edilmesi gerekenleri ayrıntılı bir şekilde ele alacağız.
TUR-P Prosedürü Nedir?
TUR-P, prostatın büyüyen kısmını çıkarmak için minimal invaziv bir yöntem olarak kullanılan bir cerrahi işlemdir. Bu işlem sırasında, bir rezektoskop adı verilen özel bir alet, üretra yoluyla prostat bölgesine yerleştirilir ve burada fazla prostat dokusu kesilir. TUR-P, dışarıdan herhangi bir kesi yapılmadığı için, genellikle daha hızlı iyileşme ve daha düşük komplikasyon riski sunar.
TUR-P Nasıl Yapılır?
- Anestezi Seçenekleri: TUR-P işlemi, genel anestezi veya spinal anestezi ile yapılabilir. Genel anestezi, hastayı tamamen uyuturken, spinal anestezi ise sadece belden aşağıyı uyuşturur ve hasta bilinçli kalır.
- Rezektoskopun Yerleştirilmesi: Rezektoskop, penisin ucundan yerleştirilir ve üretra yoluyla prostat bölgesine doğru ilerletilir. Bu cihaz, cerraha, prostat dokusunun kesilmesi için gerekli görselliği sağlar.
- Prostat Dokusunun Çıkarılması: Rezektoskop, prostatın büyüyen kısmını keserek vücut dışına atar. Bu işlem, doku her seferinde küçük parçalara ayrılarak yapılır. Prostatın kesilen parçaları sıvı ile temizlenir.
- İşlem Süresi: TUR-P, genellikle 60 ila 90 dakika sürer, ancak prostatın büyüklüğüne ve cerrahın deneyimine bağlı olarak süre değişebilir.
TUR-P’nin Neden Yapıldığı
TUR-P genellikle iyi huylu prostat hiperplazisi (BPH) sonucu oluşan idrar problemleri için tercih edilir. BPH, prostatın büyüyerek idrar yolunu daraltmasına neden olan bir durumdur. TUR-P, aşağıdaki semptomları hafifletmek için uygulanır:
- Sık idrara çıkma ve acil idrara çıkma ihtiyacı
- Zor idrar yapma ve idrarın başlamakta güçlük yaratması
- Gece idrara çıkma ihtiyacı
- İdrar yaparken duraklama veya kesilme
- Mesanenin tam olarak boşalamama hissi
- İdrar yolu enfeksiyonları ve mesane taşları
Ayrıca, TUR-P, idrar akışını engelleyen tıkanıklıkları önlemeye yönelik olarak da uygulanabilir. Bu tür tıkanıklıklar böbrek hasarına, mesane taşlarına ve idrar tutamama gibi sorunlara yol açabilir.
TUR-P’nin Riskleri
TUR-P, genellikle güvenli bir prosedür olsa da, her cerrahi işlemde olduğu gibi bazı riskler barındırır. Bu riskler arasında şunlar yer alır:
- Kısa Süreli İdrar Yapma Problemleri: Ameliyat sonrası idrar yapma sorunları yaşanabilir. İdrar yapmada zorluk çekilmesi, geçici olarak kateter takılmasını gerektirebilir.
- İdrar Yolu Enfeksiyonları: Kateterin yerleştirilmesi nedeniyle, idrar yolu enfeksiyonu riski artar. Bu enfeksiyonlar genellikle tedavi edilebilir, ancak bazı hastalar tekrarlayan enfeksiyonlar yaşayabilir.
- Kuru Orgazm: TUR-P sonrası erkeklerde retrograd boşalma (kuru orgazm) görülebilir. Bu durumda, meni mesaneye doğru salınır. Bu durum cinsel zevki etkilemez ancak gebelik şansını azaltabilir.
- İktidarsızlık (Erektil Disfonksiyon): TUR-P’nin iktidarsızlık riski düşüktür, ancak bazı erkeklerde ereksiyon sorunları gelişebilir.
- Ağır Kanama: Büyük prostatlarda kanama riski daha yüksek olabilir. Nadiren kan nakli gerekebilir.
- İdrar Kaçırma ve Mesane Kontrolü Kaybı: Bu durum, TUR-P’nin uzun vadeli bir yan etkisi olarak nadiren görülür. İdrar tutmada zorluk, mesane kontrolünü kaybetmeye yol açabilir.
- Düşük Sodyum Seviyeleri (Hiponatremi): Prosedür sırasında kullanılan sıvıların aşırı emilmesi, kanda fazla sıvı birikmesine ve düşük sodyum seviyelerine yol açabilir. Bu durum, tedavi edilmezse hayatı tehdit edebilir. Günümüzde serum fizyolojik ile yapılan bipolar TUR-P yönteminde bu risk oldukça düşüktür.
TUR-P İçin Hazırlık Süreci
TUR-P öncesinde hazırlık, başarılı bir iyileşme süreci için önemlidir. Hazırlık aşaması şunları içerebilir:
- İlaçların Düzenlenmesi: Prostat ameliyatı öncesinde, kanama riskini artırabilen bazı ilaçlara ara verilmesi gerekebilir. Bunlar arasında kan sulandırıcılar (varfarin, klopidogrel) ve aspirin ile ibuprofen gibi ilaçlar bulunur. Bu ilaçlar hekim önerisi olmadan bırakılmamalıdır.
- Antibiyotik Kullanımı: Enfeksiyon riskini azaltmak amacıyla, antibiyotik tedavisi başlayabilir.
- Aile Desteği: İşlem sonrası, hastanın hastaneye ulaşımı ve eve dönüşü için bir aile üyesinin veya arkadaşının desteği gerekebilir.
- Genel Hazırlık: Ameliyat öncesinde, vücutta fazla sıvı birikmesini önlemek ve kabızlık gibi yan etkilerle başa çıkmak için yeterli miktarda su içilmesi önerilir.
TUR-P Sonrası İyileşme Süreci
TUR-P sonrası iyileşme süreci genellikle birkaç hafta sürer. Bu süreç, hastanın sağlık durumuna ve komplikasyonlara bağlı olarak değişiklik gösterebilir.
- Hastanede Kalış Süresi: Çoğu hasta, ameliyat sonrası 1 ila 2 gün hastanede kalır. Bu süreçte, kateterin yerleştirilmesi gerekebilir.
- İdrar Değişiklikleri: İşlem sonrası, idrarın kanlı olması yaygın bir durumdur. Ayrıca, idrar yaparken ağrı ve sık idrara çıkma ihtiyacı da görülebilir. Bu semptomlar genellikle birkaç hafta içinde azalır.
- Bol Su İçme: İyileşme sürecinde, mesanenin temizlenmesi için bol su içmek önerilir. Ayrıca, kabızlık önlemek için yüksek lifli gıdalar tüketilmelidir.
- Aktivite Kısıtlamaları: İyileşme süresi boyunca ağır kaldırmaktan ve yorucu aktivitelerden kaçınılmalıdır. Genellikle 4-6 hafta boyunca ağır egzersizlerden kaçınılması istenir.
- Cinsel Aktivite: Cinsel ilişkiye girmeden önce doktorun onayı alınmalıdır. Bu süreç, hastanın iyileşme hızına göre değişebilir.
Sonuç
TUR-P, prostat büyümesinin neden olduğu idrar problemlerini etkili bir şekilde tedavi etmek için kullanılan yaygın bir prosedürdür. Çoğu hasta, TUR-P sonrası semptomlarının hafiflediğini ve uzun süreli bir iyileşme yaşadığını bildirir. Ancak, prosedürün risklerini ve iyileşme sürecini göz önünde bulundurarak, tedavi seçenekleri hakkında doktorunuzla ayrıntılı bir şekilde konuşmanız önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
TUR-P sonrası idrarda kan ne kadar sürer?
İlk günlerde idrarda kan görülmesi beklenir. Bazı hastalarda 2 ile 3 hafta sonra, yara kabukları düşerken kısa süreli kanama yeniden olabilir. Pıhtılı kanama ya da idrar yapamama durumunda hekime başvurulmalıdır.
TUR-P ile HoLEP arasındaki fark nedir?
TUR-P'de büyümüş prostat dokusu küçük parçalar halinde kesilerek alınır. HoLEP'te ise lazerle büyümüş dokunun tamamı kapsülden ayrılarak çıkarılır ve özellikle büyük prostatlarda tercih edilir. Hangi yöntemin uygun olduğu prostatın boyutuna ve hastanın durumuna göre belirlenir.
TUR-P sonrası prostat yeniden büyür mü?
Bırakılan prostat dokusu yıllar içinde yeniden büyüyebilir. Hastaların küçük bir kısmında uzun dönemde yeniden tedavi gerekebilir.
Kaynaklar
- EAU Kılavuzu: Nörojenik Olmayan Erkek Alt Üriner Sistem SemptomlarıAvrupa Üroloji Derneği (EAU)
- Enlarged prostateNHS (İngiltere Ulusal Sağlık Hizmeti)

Yazar
Op. Dr. İzzet Çiçekbilek
Üroloji uzmanı. 2005'te Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun oldu, üroloji uzmanlığını Ankara Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde aldı. Çorum'daki muayenehanesinde hasta kabul ediyor.
HakkındaBu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tanı ya da tedavi önerisi değildir ve muayenenin yerini tutmaz. Hekiminize danışmadan ilaç kullanmayın, kullandığınız tedaviyi değiştirmeyin ya da bırakmayın. Acil bir durumda 112'yi arayın.


