İçeriğe geç
Ara

İnmemiş Testis Nedir?: Belirtileri ve Tedavisi

Op. Dr. İzzet ÇiçekbilekYayımlandı: Güncellendi: 5 dk okuma
Bebek muayenesi ve inmemiş testisin yolunu gösteren çizim

Özetle

  • İnmemiş testis, bir ya da iki testisin torbaya (skrotum) inmemesidir. Testislerin bir kısmı ilk aylarda kendiliğinden iner.
  • Testis 6 ayına kadar inmemişse kendiliğinden inmesi beklenmez ve ameliyat gerekir; ameliyatın 6 ile 12 ay arasında, en geç 18 aya kadar yapılması önerilir.
  • Tanı muayene ile konur. Ele gelmeyen testiste ultrason çoğu zaman yardımcı olmaz; gerekirse laparoskopi yapılır.
  • Zamanında yapılan ameliyat, kısırlık riskini azaltır ve testisin ileride kendi kendine muayene ile kontrol edilebilmesini sağlar.

Çocuklarda İnmemiş Testis: Belirtileri, Nedenleri, Tedavi Yöntemleri ve Erken Müdahalenin Önemi

İnmemiş testis, zamanında doğan erkek bebeklerin yaklaşık yüzde 1 ile 4’ünde, erken doğanlarda ise çok daha sık görülen bir durumdur. Testislerin bir kısmı ilk aylarda kendiliğinden iner; bir yaşında bu oran yaklaşık yüzde 1’e düşer. Testislerin yerleşimi, erkek üreme sağlığının temel taşlarından biridir. Erken müdahale yapılmazsa, inmemiş testis, kısırlıktan kanser riskine kadar birçok ciddi sağlık sorununa yol açabilir. Bu yazımızda inmemiş testisin tanımından tedavi yöntemlerine kadar bilmeniz gereken her şeyi ele alacağız.

İnmemiş Testis Nedir?

İnmemiş testis, doğan bir erkek bebeğin testislerinin skrotum (torba) içinde yer almaması durumudur. Bu durum, doğumdan sonra testislerin doğal olarak torbaya inmemesiyle meydana gelir. İnmemiş testis genellikle doğan bebeklerin yalnızca birinde görülse de bazı durumlarda her iki testis de inmemiş olabilir. İnmemiş testisin doğru şekilde tedavi edilmemesi, erkek çocuklarında ilerleyen yaşlarda ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.

Testisler, erkek üreme sisteminin temel organlarıdır. Hormon üretir ve sperm üretirler. Bu işlevlerin düzgün bir şekilde devam edebilmesi için testislerin vücut dışına, yani skrotuma inmeleri gerekmektedir. Çünkü vücudun iç sıcaklığı, testislerin sağlıklı bir şekilde çalışması için fazla yüksektir. Normalde testislerin bulunduğu bölgenin sıcaklığı 35.5 derece civarındadır, bu da testislerin işlevlerini yerine getirmeleri için gerekli olan ideal ortamı sağlar.

İnmemiş Testis Belirtileri Nelerdir?

İnmemiş testis, genellikle fiziksel muayene sırasında tespit edilir. Çocuklarda, özellikle 6 ayına kadar olan dönemde testislerin skrotuma inmemesi durumunda, ebeveynlerin bu durumu fark etmesi önemlidir. Bebeğin testisleri, sıcak ortamlarda ya da uyurken torbada yerleşmiş olabilir. Ancak testislerin torbada olmadığı gözlemlendiğinde hemen bir hekime başvurulmalıdır.

Belirtiler şunlar olabilir:

  • Testislerin skrotumda olmaması, kasık kanalında ya da karın içinde olması.
  • Bebeğin testislerinin hiç yerleşmemiş olması.
  • Kasıkta ele gelen sert bir kitle ya da kitle hissi.

İnmemiş Testisin Nedenleri

İnmemiş testisin kesin nedeni her zaman belirlenememekle birlikte, bazı faktörler bu durumu tetikleyebilir. İnmemiş testis, genetik bozukluklar, hormonal problemler ve çevresel faktörler gibi çeşitli nedenlere bağlı olabilir.

İnmemiş testisin başlıca nedenleri:

  • Hormonal Etkiler: Testislerin inmesi, hormonların etkisiyle gerçekleşir. Hormonal bozukluklar bu süreci engelleyebilir.
  • Genetik Faktörler: Ailede inmemiş testis öyküsü olan bebeklerde, bu durumun görülme riski daha yüksektir.
  • Prematüre Doğum: Vaktinden önce doğan bebeklerde inmemiş testis görülme ihtimali, zamanında doğmuş bebeklere göre 3 kat daha fazladır. Testislerin karın boşluğundan torbaya inme süreci, erken doğan bebeklerde genellikle tamamlanmaz.

Bazı durumlarda, testisler karın içinden torbaya doğru ilerlerken kendi etrafında dönebilir ve bu da testisin beslenmesini engelleyerek kaybolmasına yol açabilir.

İnmemiş Testisin Tanısı

İnmemiş testis, genellikle fiziksel muayene ile tespit edilir. Bebeğin kasık bölgesinde yapılan elle muayene sırasında testis bulunamazsa, bu durum şüphe uyandırabilir. Ancak bazı bebeklerde testisler karın içinde kalır; bu durumda testisin yerini bulmak için laparoskopi kullanılabilir.

Tanı süreci şu adımları içerebilir:

  • Fiziksel Muayene: Çocuk cerrahı ya da ürolog tarafından yapılan muayene ile testislerin durumu değerlendirilir.
  • Ultrasonografi: Ele gelmeyen testiste ultrason çoğu zaman tanıya katkı sağlamaz. Avrupa Üroloji Derneği, ameliyat öncesinde rutin ultrason çekilmesini önermez.
  • Laparoskopi: Bazı durumlarda, testisin yerini tespit etmek için laparoskopi yapılabilir. Bu, testisin karın içinde olup olmadığını net bir şekilde belirlemek için kullanılan bir yöntemdir.

İnmemiş Testis Nasıl Tedavi Edilir?

İnmemiş testisin tek tedavi yöntemi cerrahidir. Bu sorun ilaç tedavisiyle giderilemez. Bazen hormon tedavileri önerilse de, bu tedavi yöntemi genellikle etkili değildir ve çocuk cerrahları tarafından tavsiye edilmez. Erken müdahale, testisin torbaya inmesini sağlamak için kritik öneme sahiptir.

İnmemiş testis tedavisinin temel amacı, testislerin torbaya indirilmesi ve sağlıklı gelişimlerinin sağlanmasıdır. Erken müdahale yapılmadığı takdirde, testis fonksiyonları bozulabilir ve ilerleyen yaşlarda kısırlık, kanser gibi ciddi sağlık sorunları yaşanabilir.

Tedavi Adımları:

  • Cerrahi Müdahale: Testislerin torbaya indirilebilmesi için cerrahi müdahale yapılır. Ameliyat, genellikle genel anestezi altında yapılır ve yaklaşık 30 dakika sürer. Bebek, ameliyat sonrası genellikle aynı gün taburcu edilebilir.
  • Ameliyat Sonrası İzlem: Ameliyat sonrası, testisin gelişimi 1 yıl boyunca düzenli olarak takip edilmelidir.
  • Kasık Fıtığıyla Birlikte Müdahale: İnmemiş testis bazen kasık fıtığı ile birlikte görülebilir. Böyle bir durumda, kasık fıtığı tedavi edildikten sonra testisin de torbaya indirilmesi sağlanır.

İnmemiş Testisin Erken Tanısının Önemi

İnmemiş testisin erken teşhis edilmesi ve tedavi edilmesi son derece önemlidir. Doğumdan sonraki ilk 6 ay içinde testislerin torbaya inmesi beklenir. Eğer testisler 6. aydan sonra yerleşmezse, cerrahi müdahale gereklidir. Avrupa Üroloji Derneği, ameliyatın 6 ile 12 ay arasında, en geç 18 aya kadar yapılmasını önerir. Daha geç yapılan ameliyatlarda testis fonksiyonlarının korunması zorlaşabilir.

Erken müdahale ile testislerin sağlıklı gelişmesi sağlanabilir ve kısırlık riskleri minimize edilebilir. Ayrıca, inmemiş testislerin torbaya indirilmesi, kanser gelişme riskini de önemli ölçüde azaltır. Yetişkin yaşlarda, testis kanseri riski, inmemiş testisi olan bireylerde 4-5 kat daha fazla olabilir.

İnmemiş Testisin Riskleri

İnmemiş testisin doğru şekilde tedavi edilmemesi, farklı sağlık sorunlarına yol açabilir:

  • Kısırlık: Testisin zamanında yerleşmemesi, sperm üretiminde bozulmalara yol açabilir ve bu da kısırlığa neden olabilir. Erken müdahale, kısırlık riskini azaltır.
  • Kanser Riski: İnmemiş testislerin kanser gelişimi açısından daha yüksek bir riski vardır. Testis kanseri, inmemiş testisi olan erkeklerde normalden çok daha fazla görülür.
  • Psikolojik Etkiler: Testislerin torbada olmaması, ilerleyen yaşlarda özgüven kaybı ve psikolojik sorunlara yol açabilir.

İnmemiş Testisin Tekrarı Mümkün Müdür?

İnmemiş testis ameliyatı sonrası, testisin tekrar torbaya inmemesi nadir bir durumdur. Ancak bazı durumlarda, ameliyat sırasında oluşan komplikasyonlar ya da tedavi edilen testisin yeterince gelişememesi, tekrar inmemiş testise yol açabilir. Bu nedenle, tedavi sonrası düzenli takipler oldukça önemlidir.

Sonuç

İnmemiş testis, erken müdahale gerektiren bir sağlık sorunudur. Testislerin zamanında torbaya inmesi, erkek üreme sağlığının korunması açısından son derece önemlidir. Erken teşhis ve tedavi, kısırlık ve kanser gibi ciddi sağlık sorunlarının önüne geçilmesini sağlar. Bu nedenle, ebeveynlerin çocuklarının sağlık gelişimini dikkatle izlemeleri ve şüpheli bir durumda bir çocuk cerrahına ya da ürologa danışmaları büyük önem taşır.

Sık Sorulan Sorular

Bazen torbada görünüp bazen kaybolan testis inmemiş testis midir?

Çoğu zaman hayır. Bu duruma gezen (retraktil) testis denir; soğukta ya da dokunulduğunda testis kasığa çekilir, ılık ortamda torbaya iner. Genellikle ameliyat gerekmez ama testis yükselebileceği için yıllık kontrol önerilir.

İnmemiş testis ilaçla tedavi edilebilir mi?

Genellikle hayır. Hormon tedavisinin etkisi düşüktür ve Avrupa Üroloji Derneği testisi indirmek amacıyla rutin kullanılmasını önermez. Asıl tedavi ameliyattır.

İnmemiş testis ameliyatı ne kadar sürer, çocuk aynı gün eve gider mi?

Ameliyat genel anestezi altında yapılır ve çoğu zaman bir saatten kısa sürer. Çocukların büyük çoğunluğu aynı gün taburcu edilir.

Kaynaklar

  1. EAU Kılavuzu: Çocuk ÜrolojisiAvrupa Üroloji Derneği (EAU)
  2. Undescended testiclesNHS (İngiltere Ulusal Sağlık Hizmeti)

Paylaş

Op. Dr. İzzet Çiçekbilek

Yazar

Op. Dr. İzzet Çiçekbilek

Üroloji uzmanı. 2005'te Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun oldu, üroloji uzmanlığını Ankara Keçiören Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde aldı. Çorum'daki muayenehanesinde hasta kabul ediyor.

Hakkında

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tanı ya da tedavi önerisi değildir ve muayenenin yerini tutmaz. Hekiminize danışmadan ilaç kullanmayın, kullandığınız tedaviyi değiştirmeyin ya da bırakmayın. Acil bir durumda 112'yi arayın.

Çocuk Ürolojisi Hakkında
Diğer Yazılar

Tümü
0554 496 96 74

Soru 1 / 3

Hangi konuda görüşmek istiyorsunuz?

Erişilebilirlik Ayarları

Seçimleriniz yalnızca bu tarayıcıda saklanır.

Yazı Boyutu
Erişilebilirlik Beyanı